TEKSTİL VE KONFEKSİYON

Askeri alandaki hızlı gelişmelere bağlı olarak, balistik koruyucu giysiler giderek önem kazanmaktadır. Balistik koruma, askeri tekstiller için başlıca fonksiyonel özelliklerden birisidir. Balistik koruyucu giysiler, mermilerin ve şarapnel parçalarının kinetik enerjilerini absorbe ederek vücudu korumaktadır. Yüksek mukavemetli kumaşlar, vücut zırhları, uçak ve taşıt araçlarının içyapıları gibi balistik darbelere karşı koruma ile ilgili birçok alanda uygulanmaktadırlar. Balistik koruyucu giysilerde, enerji absorpsiyonunu etkileyen temel parametreler lif cinsi, kumaş konstrüksiyonu, sıklığı ve gramajı, giyside kullanılan kumaş katlarının sayısıdır.  Bu amaçla kullanılacak liflerin yüksek mukavemetli, yüksek modüllü ve düşük elastikiyete sahip olması gerekmektedir. Günümüzde balistik koruyucu giysilerde en çok tercih edilen lifler para-aramid lifleridir. Bunların yanı sıra yüksek molekül ağırlıklı polietilen lifleri de ticari olarak önem kazanmıştır. Ayrıca tam aromatik poliester lifleri, PBO ve PIPD gibi balistik amaçlı kullanılan lifler bulunmaktadır. Bunların yanı sıra, araştırmaların yoğun olarak devam ettiği ve balistik koruma amaçlı olarak da kullanım olanakları üzerinde durulan karbon nanotüpleri ve örümcek ipeği lifleri de, bu alanda gelecek vaat etmektedirler.  Bu makalede, tekstil materyallerinin balistik koruma mekanizması, bu kumaşlarda kullanılan lifler ve tekstil ürünlerinin balistik koruma performanslarının karşılaştırılmasında kullanılan yöntem hakkında bilgi verilmektedir.

Anahtar Kelimeler: Balistik koruma, yüksek modül, enerji absorpsiyonu, para-aramid lifleri, yüksek molekül ağırlıklı polietilen lifleri